Tandenknarsen, veelvoorkomend probleem

De meeste mensen hebben het zelf niet door, maar er wordt heel wat getandenknarst in Nederland. Vooral ’s nachts worden tanden en kiezen krachtig over elkaar geschoven of op elkaar geklemd. Dit kan flink wat lawaai opleveren. Tandenknarsen komt voor bij volwassenen, maar ook bij kinderen. Vrijwel iedereen heeft wel eens een periode waarin wordt geknarst. Echt problematisch wordt het pas wanneer het langdurig voorkomt en de tanden en kiezen afslijten of er pijnklachten ontstaan.  

Knarsproblemen
Door tandenknarsen kunnen tanden en kiezen slijten. Daardoor kan het gebit zijn werk niet meer goed doen; het kauwen wordt problematisch. En de tanden kunnen zodanig afslijten dat het ontsierend is voor het gebit. Ook kan er fikse schade ontstaan aan tanden en kiezen waarbij het tandglazuur afbreekt of vullingen en kiezen worden stukgebeten. Door het veelvuldig en krachtig kauwen  - de kaakspieren zijn ijzersterk – kunnen kaakgewrichtsproblemen ontstaan of spierpijn voorkomen. Tenslotte kan het klemmen van de kaken een zodanige spanning in het hoofd opwekken dat er hoofd- of nekpijn ontstaat.  

Waarom knarsen we?
Een duidelijke oorzaak is er niet. Meestal is het een samenloop van diverse factoren. Deze kunnen te maken hebben stress, roken en alcoholgebruik. 40-60% van de tandenknarsers zijn erfelijk belast. Ook medicijnen als antidepressiva kunnen tandenknarsen bevorderen. Bij rokers wordt knarsen twee maal zoveel geconstateerd als bij niet-rokers. En mensen met slaapstoornissen knarsen weer vaker dan rustige slapers. Overigens wordt er ook overdag geknarst of geklemd.

Schade beperken
Meestal is het de tandarts die mensen erop wijst dat zij knarsen omdat er slijtage wordt geconstateerd bij de controle. Wanneer het knarsen in de slaap veel lawaai geeft, zal het de partner zijn die er last van heeft. Ook dan is het raadzaam de tandarts te bezoeken om te laten controleren in hoeverre er sprake is van schade aan het gebit. De tandarts kan eventueel een zogenaamde splint maken – een soort bitje van kunsthars dat de tanden beschermt tegen schade. Zo’n bitje helpt ook de kaak ontspannen, waardoor sommige patiënten van hun hoofdpijnklachten worden verlost. Ook ontspanningsoefeningen kunnen helpen om van het geknars af te komen. Dit helpt vooral bij het voorkomen van knarsen overdag, bijvoorbeeld als gevolg van stress. Hiervoor zal de tandarts de patiënt doorverwijzen naar een fysiotherapeut of ontspanningstherapeut

Duurzaam herstel
Behalve het voorkomen van knarsen, is het ook zaak dat de tandarts de schade aan het gebit herstelt. Bij afgesleten tanden en schade aan tanden zijn er verschillende mogelijkheden zoals het aanbrengen van wit vulmateriaal. Pas wanneer het gebit weer een tijdje stabiel is, zal de tandarts in overleg met de patiënt overgaan tot het herstel van het gebit door middel van facings, kronen of soms een beugel.